Grażyna Tomanek

adwokat

Jestem absolwentem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. W 1999r. zostałam wpisana na listę adwokatów Izby Adwokackiej w Katowicach.
[Więcej >>>]

Damian Tomanek

adwokat

Jestem absolwentem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. W 1999r. zostałem wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w Katowicach.
[Więcej >>>]

Powiedz, jaki masz problem

Upadłość konsumencka

Grazyna Tomanek29 kwietnia 2020Komentarze (0)

Kontynuując tematykę o której pisaliśmy w poprzednim poście, dzisiaj przyjrzymy się sytuacji gdy trudności inwestora są tak wielkie, że nie tylko nie jest w stanie sfinansować rozpoczętej budowy ale również nie jest w stanie spłacać żadnych innych zobowiązań finansowych.

Epidemia będzie miała swoje śmiertelne żniwo wśród ludzi. Niestety będzie miała również swoje negatywne konsekwencje w sferze gospodarczej, a co za tym idzie wiele osób straci swoje źródło utrzymania. Dobrze jest zatem wiedzieć jakie rozwiązania przewidują przepisy, gdy dojdzie do  tak niekorzystnego rozwoju wypadków.

Upadłość konsumencka

Upadłość konsumencka to postępowanie sądowe przewidziane dla osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej i stały się niewypłacalne, przy czym, co istotne, wraz z nowelizacją prawa upadłościowego, która weszła w życie w dniu 24 marca 2020 roku osoby zadłużone prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą są traktowani jak konsumenci.

Celem upadłości konsumenckiej jest tzw. oddłużenie niewypłacalnej osoby, co powoduje umorzenie w całości lub części długów niewypłacalnego konsumenta. Dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące.

Procedura upadłości konsumenckiej

Jeżeli zdecydujesz się na wszczęcie procedury, koniecznie jest złożenie wniosku do sądu upadłościowego. W formularzu należy przedstawić informacje dotyczące Twoich zobowiązań finansowych, a więc listę Twoich wierzycieli wraz z terminem zapłaty oraz zaległe należności, a nadto szczegółowy spis Twojego majątku.

Sprawy o ogłoszenie upadłości rozpoznaje sąd upadłościowy, którym jest sąd rejonowy – sąd gospodarczy. W przypadku osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą lub zawodową domniemywa się, że głównym ośrodkiem jej podstawowej działalności jest główne miejsce wykonywania działalności gospodarczej lub zawodowej.

W przypadku każdej innej osoby fizycznej domniemywa się, że głównym ośrodkiem podstawowej działalności jest miejsce zwykłego pobytu tej osoby. Istotna nowelizacja prawa upadłościowego polega na tym, że od dnia 24 marca 2020 roku przyczyny niewypłacalności nie będą badane na etapie otwarcia postępowania, lecz dopiero po ogłoszeniu upadłości, czyli na etapie ustalania planu spłaty.

Do ogłoszenia upadłości wystarczające będzie samo stwierdzenie, że dłużnik jest niewypłacalny

Dopiero później zapadnie decyzja, czy możliwa jest odmowa oddłużenia, przy czym osoba zadłużona, która umyślnie doprowadziła do stanu niewypłacalności albo np. przez niedbalstwo, będzie potraktowana inaczej niż ktoś, kto ogłasza upadłość z przyczyn od niego niezależnych (takich jak choroba czy utrata pracy).

W pierwszym, opisanym wyżej przypadku, dłużnik będzie zatem spłacał zobowiązania dłużej, tj. od min. 36 miesięcy do siedmiu lat. W drugim z kolei ten czas wyniesie tylko trzy lata.

Umorzenie całego długu będzie możliwe tylko w przypadku wykazania, że dłużnik nie posiada majątku, a do tego jest „trwale niezdolny do spłaty zobowiązań”.

Jeśli niezdolność do spłaty nie będzie mieć natomiast charakteru trwałego, sąd będzie  zadecydować o tym czy może nastąpić warunkowe umorze zobowiązań. W takiej sytuacji dłużnik będzie objęty 5-letnim okresem, w ciągu którego będzie mógł złożyć wniosek o ustalenie planu spłaty, a także będzie zobowiązany do składania corocznego sprawozdania dotyczącego swojej sytuacji finansowej.

Umorzone nie będą mogły zostać alimenty, naprawienie szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia czy renty odszkodowawcze.

Przed decyzją o złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości warto pamiętać, że procedura upadłościowa może się okazać długotrwała oraz złożona, bowiem w chwili jej wszczęcia nadzór nad majątkiem dłużnika przekazywany jest syndykowi.

Likwidacji przez syndyka podlegają nieruchomości, jak również ruchomości, np. samochód. Syndyk będzie zainteresowany również akcjami, czy udziałami dłużnika w spółkach, jak również wynagrodzeniem pobieranym za pracę w części podlegającej zajęciu.

Wszczęcie postępowania o ogłoszenie upadłości konsumenckiej wymaga złożenia stosownego wniosku wraz z odpowiednią dokumentacją, a następnie decyzji sądu która zostaje podjęta na posiedzeniu po przesłuchaniu wnioskodawcy.

Trzeba również mieć świadomość tego, że po wszczęciu, takie postępowanie, trwa nawet kilka lat. Zatem zasadne wydaje się aby twój adwokat miał zarówno wiedzę jak i doświadczenie w prowadzeniu tego rodzaju spraw.

Zdjęcie: Scott Webb

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 (32) 271 27 90e-mail: sekretariat@adwokat-tomanek.pl

Nie mam za co dokończyć budowy

Grazyna Tomanek26 kwietnia 2020Komentarze (0)

Klauzula nadzwyczajnej zmiany stosunków

Ogłoszenie stanu epidemii Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 14 marca 2020 roku bez wątpienia ma i będzie miało wpływ na realizację zawartych umów.

Z łatwością można sobie wyobrazić, że inwestor traci źródło dochodu i nie będzie w stanie sfinansować rozpoczętej budowy. Z drugiej strony firma budowlana na skutek przestoju nie pracuje i może utracić płynność finansową. Każda z tych sytuacji w efekcie spowoduje poważne trudności z realizacji umowy.

Kodeks cywilny przewidział taką sytuację

Przede wszystkim zaburzenia działania gospodarki spowodowane pandemią wirusa COVID-19 mogą pociągnąć za sobą znaczne dysproporcje w ciężarze świadczeń, do których zobowiązane są strony umowy, a konsekwencji do sytuacji, gdy wykonanie umowy będzie związane z nadmiernymi trudnościami lub spowoduje powstanie rażącej straty dla jednej ze stron.

Tzw. klauzula nadzwyczajnej zmiany stosunków (rebus sic stantibus) przewidziana w art. 3571 kodeksu cywilnego przewiduje, że jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy.

Rozwiązując umowę, sąd może – w miarę potrzeby – orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami określonymi w zdaniu poprzedzającym.

Jako przykłady zdarzeń powodujących nadzwyczajną zmianę stosunków wskazuje się epidemie, operacje wojenne, strajki generalne, różnego rodzaju klęski żywiołowe, nadzwyczajną, szczególnie głęboką zmianę sytuacji gospodarczej, objawiającą się hiperinflacją, gwałtownym spadkiem dochodu narodowego, masowymi upadłościami przedsiębiorstw.

Sytuacja pandemii koronawirusa stanowi zatem niewątpliwie nadzwyczajną zmianę stosunków

Warto jednak renegocjować warunki umów, a dopiero w przypadku braku porozumienia, wystąpić z powództwem w oparciu wyżej wskazaną klauzulę.

Zdjęcie: Alena Vavrdova

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 (32) 271 27 90e-mail: sekretariat@adwokat-tomanek.pl

Koronawirus na budowie

Damian Tomanek24 marca 2020Komentarze (0)

Wszelkie znaki na niebie i ziemi wskazują na to, że bardzo poważne problemy w branży budowlanej dopiero przed nami. Problemy będą zarówno po stronie wykonawców jak i inwestorów.

Już dzisiaj ze względu na zamknięte granice firmy budowlane mają problem z pracownikami. Na absencję w pracy spowodowaną opieką nad dzieckiem przekłada się również fakt zamknięcia szkół i przedszkoli.

Patrząc na wciąż rosnący kurs Euro łatwo przewidzieć wzrost cen materiałów budowlanych i wykończeniowych. Problemy nie omijają również inwestorów.

Eksperci przewidują, że z powodu pandemii pracę może stracić nawet dwa miliony osób. Wśród nich napewno będą tacy, którzy chcieli wybudować własny dom lub zakupić mieszkanie.

Przed nami trudny okres dla całej branży. Więcej o rodzących się problemach w budownictwie możesz przeczytać tutaj.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 (32) 271 27 90e-mail: sekretariat@adwokat-tomanek.pl

Klasyką gatunku podczas wykonywania robót budowlanych  (remontowych) jest sytuacja gdy firma budowlana spóźnia się z realizacją umówionych prac. Każdy chce mieć budowę lub remont jak najszybciej za sobą. Co jednak zrobić gdy sprawy zaczynają się przeciągać ?  Po pierwsze termin zakończenia konkretnych prac powinien wynikać z umowy.  Więcej możesz przeczytać tutaj. Jeżeli masz umowę, a w niej przewidziano kary umowne za opóźnienie, to oczywiście możesz takim rozwiązaniem postraszyć wykonawcę.  Jeżeli natomiast popełniłeś błąd i nie masz takiego zapisu w umowie, albo jeszcze gorzej, masz już dosyć firmy która wielokrotnie obiecywała przyspieszenie prac i się z tego nie wywiązała, to możesz skorzystać z kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 635 kc :

„Jeżeli przyjmujący zamówienie opóźnia się z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, żeby zdołał je ukończyć w czasie umówionym, zamawiający może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić jeszcze przed upływem terminu do wykonania dzieła.”

Zanim jednak wyrzucisz wykonawcę z placu budowy, to zastanów się jak duże jest opóźnienie.  Jeżeli wykonawca mógłby z łatwością opóźnienie nadrobić, to wówczas decyzja o odstąpieniu od umowy może okazać się przedwczesna. W tym wypadku nerwy nie są dobrym doradcą.

Odstąpienie od umowy bardzo często skutkuje wniesieniem sprawy do sądu przez jedną ze stron. Zatem dla celów dowodowych odstąpienie takie powinno być sporządzone na piśmie.  Nie ma w przepisach wzoru czy formularza odstąpienia. Pismo takie należy sporządzić samodzielnie. Powinno ono zawierać datę sporządzenia, przyczynę odstąpienia od umowy i zadbać należy o dowód doręczenia takiego pisma drugiej stronie. Jeżeli obawiasz się, że popełnisz w nim jakiś błąd to zawsze możesz skorzystać z pomocy adwokata.

 

 

 

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 (32) 271 27 90e-mail: sekretariat@adwokat-tomanek.pl

Umowa budowlana

Grazyna Tomanek08 grudnia 2019Komentarze (0)

Jako społeczeństwo nie mamy skłonności do spisywania umów. To, że Kowalski zlecający wykafelkowanie łazienki nie podpisuje umowy nawet mnie nie dziwi. Nie mogę natomiast zrozumieć, że przedsiębiorca budowlany zabiera się ,,do roboty”  bez spisanej umowy.

Najwyraźniej w chwili przystępowania do realizacji jakiegoś projektu zakładamy, że wszystko przebiegać będzie  jak po po przysłowiowym maśle. Może takie myślenie ma swoje pozytywne strony: świadczy o tym że jesteśmy optymistami 🙂

Zobacz też typowe błędy inwestora >>

Niestety, większość planów podczas realizacji napotyka na mniejsze lub większe utrudnienia. W takich sytuacjach umowa może okazać się zbawieniem.

Podczas budowy lub remontu najczęściej będziesz zawierał umowy o dzieło lub umowy o roboty budowlane.

Umowa o dzieło

Umowa o dzieło polega na tym, że przyjmujący zobowiązuje się wykonać określone dzieło a zamawiający zapłacić umówione wynagrodzenie.

Istotne elementy umowy o dzieło to:

  1. określenie przedmiotu dzieła (np. wykonanie parkietu, położenie glazury, wybrukowanie podjazdu, położenie tapet, wykonanie schodów),
  2. wynagrodzenie (np.  2000 zł brutto za całość  lub 10 zł za roboczogodzinę)

Precyzyjne określenie przedmiotu umowy oraz wynagrodzenia są ze sobą ściśle powiązane. Chodzi o to aby zamawiający miał pewność, że nie zaskoczą go nowe wydatki, a wykonawca, że nie będzie pracował za darmo. Jeżeli w trakcie wykonywania umowy okaże się, że poza kafelkowaniem łazienki wykonawca ma wykonać inne prace dodatkowe,  należy podpisać aneks do umowy pierwotnej.

Wynagrodzenie może być ustalone według różnorakich zasad np. poprzez:

1. podanie ceny za usługę (np. 2000 zł brutto),

2. określenie podstaw ustalania wynagrodzenia (np. 10 zł/mkw lub 10 zł za roboczogodzinę)

Polecam aby załącznikiem do umowy był kosztorys sporządzony przez wykonawcę. Kosztorys z reguły najbardziej precyzyjnie określa zakres prac i przyjęte stawki wynagrodzenia.

Wg mnie każda umowa powinna zawierać również termin wykonania umowy. W umowie możemy przewidzieć konsekwencje niedochowania terminu tj. kara umowna lub obniżenie wynagrodzenia.

Umowa o roboty budowlane

Obowiązki stron umowy o roboty budowlane

Wykonawca zobowiązuje się do oddania wykonanego obiektu zgodnie z projektem i zasadami wiedzy technicznej a inwestor do czynności związanych przygotowaniem robót w szczególności do przygotowania projektu, przekazania terenu budowy oraz do odebrania obiektu i zapłaty ustalonego wynagrodzenia.

Jeżeli jesteś inwestorem do Twoich obowiązków należy uzyskanie potrzebnych pozwoleń na budowę, projektów, przekazanie terenu budowy. Po zakończonej budowie masz obowiązek odebrać obiekt i zapłacić umówione wynagrodzenie. Umowa może przewidywać rozliczenie poszczególnych etapów budowy.

Już sama konstrukcja przepisu wskazuje na bardziej złożony charakter umów budowlanych.

Elementy wyróżniające umowę o roboty budowlane to:

  1. projekt budowlany
  2. nadzór
  3. ustalone wynagrodzenie

Projekt musi być dołączony do umowy. Jeżeli w umowie nie zaznaczono inaczej, wykonawca ma obowiązek wykonać wszystkie prace konieczne do zrealizowania obiektu. Prawidłowe wykonanie przedmiotu umowy to takie, które jest zgodne z projektem. Cena ustalona przez strony obejmuje wszystkie prace objęte projektem. W uproszczeniu można przyjąć, że projekt określa zakres umowy o roboty budowlane.

Umowa o dzieło a umowa o roboty budowlane

Rozróżnienie umowy o dzieło od umowy o roboty budowlane może nastręczać sporo trudności. O problemach związanych z zakwalifikowaniem poszczególnych umów do właściwej kategorii umowy może świadczyć bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego a nawet Trybunału Konstytucyjnego.

Kompleksowa umowa o budowę domu będzie umową o roboty budowlane a umowa o położenie nowej glazury w łazience – umową o dzieło.

W odróżnieniu charakteru umowy pomoże nam ustalenie, czy do prac wymagany jest projekt budowlany i nadzór.

Co najważniejsze: samo nazwanie umowy nie świadczy o jej charakterze. Zatem jeśli umowę o dzieło nazwiesz umową o roboty budowlane nie wywołasz skutków przewidzianych dla tego rodzaju umowy. W przypadku sporu sąd będzie badał istotę umowy wg. jej cech a nie tytułu.

Ustalenie  jaka umowa łączy strony ma ogromne znaczenie ponieważ każda z nich wywołuje inne skutki prawne.

Przykładowo inne są terminy przedawnienia roszczeń  z umowy o dzieło i z umowy o roboty budowlane.

Roszczenia z umowy o dzieło przedawniają się z upływem 2 lat od daty oddania dzieła.

Roszczenia  z umów o roboty budowlane  przedawniają się z upływem lat 6 a pomiędzy podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą – po 3 latach. (art 118 kc).

Kolejna różnica polega na tym, że spory wynikające z umów o roboty budowlane rozpoznawane są obecnie przez sądy gospodarcze, co wiąże się ze szczególnym reżimem tego postępowania. Odrębności postępowania przed sądem gospodarczym opisałam tutaj.

Podsumowanie

Podpisanie umowy jest gwarancją realizacji praw zarówno dla inwestora jak i dla wykonawcy. Niestety nawet profesjonalni wykonawcy nie dbają o sporządzenie odpowiedniej dokumentacji, która pozwoli na właściwe rozliczenie się za wykonaną pracę jak i ocenę zasadności ewentualnych roszczeń stron.

Pośpiech jest złym doradcą i jeżeli nie masz czasu na przygotowanie umowy, to zaczekaj z rozpoczęciem prac budowlanych.  Jeżeli umowa została przygotowana przez drugą stronę, przeczytaj ją uważnie. Zastanów się czy umowa   będzie chroniła Twoje interesy w sytuacji ewentualnego konfliktu.

Na koniec najważniejsze: nigdy nie podpisuj umowy, której nie rozumiesz.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 (32) 271 27 90e-mail: sekretariat@adwokat-tomanek.pl